Op 12 december 2016 sprak Andrea Riccardi, de oprichter van Sant’Egidio in de Mozes en Aäronkerk te Amsterdam. Het was het 1e congres van Sant’Egidio in Nederland. Ook vanuit Roosendaal en Bergen op Zoom waren er actieve mensen aanwezig. In dit artikel geven we graag een impressie van een bijzondere ontmoeting.

In de jaren ’75 – ‘85 kwam Riccardi vaak langs deze kerk en dacht dan: ‘Wat zou het mooi zijn als we hier het gebed konden doen. Hij vindt het dan ook een bijzonder teken, dat vandaag bij deze kerk de bijeenkomst plaatsvindt.

Andrea vertelt dat Nederland vrijgevig was voor de gemeenschap. Er kwamen veel gelden naar Italië. Hij kwam nl. naar Nederland voor het werven van fondsen én voor zijn droom over deze kerk. En nu is het een huis van de gemeenschap geworden. En wel om drie redenen:

  • omdat Sant’Egidio van de armen houdt;
  • omdat Sant’Egidio betekent ‘gemeenschap maken met serieuze mensen’;
  • en omdat - en dat maakt hem heel blij - dat er in Nederland liefde nodig is voor de armen en voor het evangelie. 

WelkomRicardo: ‘Jullie komen naar een plaats waar de armen geholpen worden’. Hij noemt de Franciscustafel, taalschool en school van vrede. Hier is het motto niet ‘Ik geef, of ik help jou, maar jij helpt mij.’ Er staat een woord in de Handelingen van de Apostelen dat zegt: ‘Er is meer vreugde in het geven dan in het ontvangen.’ Dus zijn de armen en degenen die nood hebben ‘thuis’ in de gemeenschap. Het is mooi en fijn. De Mozes en Aäronkerk heeft dan misschien een strenge Romaanse stijl, maar het is een kerk waar ik van houd, want de armen zijn er. En het evangelie ligt er open. Niet alleen om religieuze rite te voltrekken, maar omdat het de deur opent voor de armen. Dat is het drama van onze tijd zegt Andrea: de kloof tussen armen en gelovigen. En we dichten die kloof als Sant’Egidio.

Na zijn lezing werd de aanwezigen ruim de gelegenheid geboden vragen te stellen aan Andrea Riccardi en Hilde van de Kieboom (hoofd van Sant’Egidio België – Nederland).

Tientallen mensen maakten daar gebruik van en alle vragen werden door hem beantwoord. Er was ook een vraag uit het West-Brabantse, over de situatie in onze regio: ‘Wat kunnen wij het beste doen? Er is een groep actief in Roosendaal, die naast de diverse activiteiten die zij organiseren ook één keer per maand bij elkaar komt om samen te bidden en te eten. In Bergen op Zoom komen mensen één keer in de maand bijeen uit Oudenbosch, Huijbergen en Bergen op Zoom voor een gebedsdienst. Wat kun je nog meer doen als je niet in een grote stad woont maar verspreid over een heel gebied?’

Het antwoord van Andrea Riccardi: ’Heb je ook vandaag nog een droom? Zonder dromen kun je niet leven. De grootste problemen ontstaan door het verdwijnen van de dromen. Mensen leven niet meer met dromen. Ze zijn bang van de toekomst, bang om minder rijk te worden, bang hun toekomst te verliezen. Ook de Nederlandse samenleving leeft met weinig dromen’.

Zijn droom is een broederlijke samenleving. Een samenleving waar vrouwen en mannen gelukkig zijn, omdat ze anderen helpen. Het geluk is een brood dat je altijd samen met anderen eet. Dat kun je niet alleen eten. Honden eten het voedsel apart in een hokje. Maar mensen eten samen.

We staan op een historisch punt in Europa. Europa wil zich afsluiten. ‘Er zijn er te veel.’ roept men. Maar wij zeggen, dat onze welvaart pas welvaart wordt wanneer we het delen met anderen. We hebben de Geest ontvangen en kunnen die rijkdom, dat geluk delen. Geluk is delen. Het lijkt me belangrijk dat dit in al onze gemeenschappen gebeurt. Daar gaat het om: doorgaan met bidden, armen helpen en elkaar opzoeken. Dat is de kracht van een familie, de kracht van onze gemeenschap. Wij zijn geen activiteiten, maar een familie.

De gemeenschap is een moeder voor ons en voor de armen. Moederlijk voor iedereen die zij ontmoet. Gastvrijheid is als een moeder. En gebed, ook al doe je het maar met drieën. Het is een opstand tegen de oorlog. Ik zie niet veel volk op straat tegen de oorlog. Maar bidt voor vrede in de hele wereld. Hoeveel mensen lijden er aan ziekten? Bidt voor de zieken en nodig mensen uit mee te bidden voor de zieken.

Samen hebben we grote dingen in handen. Talenten, bommen van liefde, die je kunt laten ontploffen of verstoppen onder je bed. Dat is een keuze. Dit is de waarde en de zin van de gemeenschap.

Sant’Egidio gelooft in de toekomst, in een broederlijke samenleven als Europeanen. En dat kan niet alleen een economisch samenleven zijn. Ik ben verheugd dat mensen uit Syrië nu andere personen komen helpen. Iedereen heeft iemand anders nodig. Dat is het geheim van de gemeenschap.

170211 Icoon 3 engelen

Ik hoop dat het ook in Brabant mag leven. Op hoe verder te gaan in West-Brabant zei Riccardi nog: ‘Ga zo door, houdt vast aan wat je al hebt. Bouw vanuit de gedachten van liefde en vriendschap met de armen en ouderen de gemeenschap verder uit waar dat mogelijk is. Sta niet stil. Wees niet bang’.

Tot slot geeft Riccardo aan de Sant’Egidio gemeenschap Nederland een icoon cadeau van Abraham met de drie engelen. Abraham ontvangt n.l. drie vreemdelingen en maakt een gastmaal klaar. En dan blijkt uiteindelijk dat deze drie mannen drie engelen zijn. Zo kan dat, volgens hem, ook voor onze kerken zijn.